Een van de meest geruststellende gedachtes is dat het bij het spreken in het openbaar niet om jou draait. En dat klinkt misschien onwaarschijnlijk. Je bent geneigd te denken dat alles om jou draait als jij daar op dat podium staat. Je bent geneigd naar jezelf te...

Meestal zijn we geneigd de inhoud van ons verhaal het allerbelangrijkst te maken. In zekere zin is dat ook zo, vooral ook in de voorbereiding, maar in het contact met het publiek mag het belang van die inhoud wat naar achteren schuiven. Niet zozeer omdat mensen zich...

De ademhaling is een eenvoudig en altijd beschikbaar instrument om je in het hier en nu te houden. Alleen vanuit dat ‘hier en nu’ kun je in contact blijven met je publiek én met jezelf. Met ademhaling kun je allerlei vervelende bijverschijnselen van presenteren flink...

Zelfs als je even niet meer weet waar je ook alweer was in je verhaal, wordt een stilte eigenlijk altijd positief ervaren. Zie het als een (noodzakelijke) adempauze: zowel jij als je publiek kan even ‘op adem komen’. Een stilte schept letterlijk ruimte: om een grapje...

Het is niet genoeg om simpelweg oogcontact te maken met je publiek. Je moet ook jezelf laten zien. Je hoeft ze geen inkijkje in de diepste krochten van je ziel te geven, maar je moet ze wel toestaan naar je te laten kijken. Het klinkt eenvoudig, maar naar je laten...

De aard van het oogcontact heeft invloed op de mate waarin je je ontspannen voelt. Het oogcontact is een manier om een band met je publiek te creëren, om in het hier en nu te blijven en je tegelijkertijd zelfverzekerder te maken. Je raakt letterlijk geaard. Het...

Misschien lijkt het tegenstrijdig: maak jezelf niet te belangrijk maar durf wel het middelpunt te zijn. Op wat voor manier moet je het middelpunt durven zijn? De blik van de ander haalt je weg bij jezelf, zeker als je met je ego bezig bent, jezelf belangrijk maakt...